Category Arxiv üçün

GEOMORFOLOJİ VƏ GEODİNAMİKİ TƏHLÜKƏ VƏ RİSKLƏR

V.P.Palienko, P.A.Spitsa Xülasə. Təhlükə və riskləri törədən amillərin (mənbələrin) müxtəlif dərəcədə dayanıqlığı ilə səciyyələnən relyef şəraitində onların təzahürünün məkan xüsusiyyətləri və eləcə də müxtəlif mənşəli və intensivlikli relyef­əmələ­gətirici və relyefdəyişdirici proseslərin aşkar edilməsi üsulları təhlil edilir. Geomorfoloji və endogen amillərlə…

TƏBİİ FƏLAKƏTLƏR VƏ HƏSSAS SAHƏLƏR

B.Ş.Abdimanapov Xülasə. Məqalədə ərazilərin təhlükəli təbii və texnogen-təh­lü­kəli proseslərə dayanlqlılığının qiymət­ləndirilməsi mə­sələlərinə baxılmışdır. Geomorfoloji və seysmik təh­lü­­kəli rayonlarda əhalinin və təsərrüfatın təhlü­kə­siz­li­yinin qiymətləndirilməsi ən aktual vəzifə hesab olunur. Bu zaman ilkin itkilərlə yanaşı, ikinci dərəcəli nəti­cə­lərin və dağıntıların olması ehtimalı…

KİÇİK QAFQAZIN RELYEFİNİN DENUDASİON KƏSİMİ VƏ MİNERAGENİK TƏDQİQATLARDA ƏHƏMİYYƏTİ

H.A.Xəlilov Xülasə. Faydalı qazıntı yataqlarının saxlanılması və məhv olun­masının denudasion kəsim amililə əlaqədar oldu­ğu­nu nəzərə alaraq onun qalınlığı az olan morfo­struk­tur­ların alçaq temperaturlu, çox olanların isə yüksək tem­pe­raturlu mineral assosiasiyaları üçün perspektivli ol­du­ğu fikri irəli sürülür.   ƏDƏBİYYAT Абасов М.А.…

BAKİ ŞƏHƏRİNDƏ TƏHLÜKƏLİ GEOMORFOLOJİ PROSESLƏRİN İNKİŞAFI

E.K.Əlizadə, S.Ə.Tarixazər, S.G.Məmmədov Xülasə. Məqalədə Baki şəhəri daxilində ekzodinamik proseslərin inkişafı və həmçinin onlara antropogen amil­lərin təsiri tədqiq olunur.   ƏDƏBİYYAT Ширинов Н.Ш. Геоморфология Абшеронской неф­теносной области. Баку, изд-во АН Азерб. ССР, 1965. 188 с. Ширинов Н.Ш. Абшеронский полуостров. В…

AZƏRBAYCANIN RELYEFİNİN GEODRİFTOGENAL KONSEPSİYA MÖVQEYİNDƏN OROTEKTONİK SƏCİYYƏSİ

H.A.Xəlilov Xülasə. Məqalədə Azərbaycanın relyefinin orotektonik sə­ciyyəsi geologiyada hakim olan plitələrin qlobal tek­tonikası və ya neomobilizm nəzəriyyəsinin mahiyyətinə uyğun olaraq geomorfologiyanın metodoloji əsası kimi inkişaf etdirilən geodriftogenal konsepsiya mövqeyin­dən araşdırılır. Bu baxımdan plitələrin təkamülü tsikil­ləri, etapları və mərhələlərinə adekvat olaraq…

CƏLİLABAD COĞRAFİ ADININ ETİMOLOGİYASI HAQQINDA

N.G.Məmmədov Bakı Dövlət Universiteti AZ 1148, akad. Z.Xəlilov küç., 23 Xülasə. Bu coğrafi adın tarixi mənbələrdə Hasilli, Həməşərə, Mişarçay, Astraxanbazar və Cəlilabad yazılış variantlar vardır. Ərazisi eramızdan əvvəl III-IV əsrlərdən məskunlaşdırılmışdır. Q.Qey­bullayev Hasıllı (İsallu) toponimini Əfşar tayfasının adı ilə bağlayır.…

CİS TEXNOLOGİYALARI ƏSASINDA ƏRAZİNİN GÖRÜNMƏYƏN OBYEKTLƏRİNİN AŞKAR EDİLMƏSİ

A.A.Bayramov1, E.Q.Həşimov1, R.R.Əmənov2 1Silahlı Qüvvələrin  Hərbi Akademiyası 2AMEA akad. H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu Xülasə. Məqalədə ərazinin müşahidə şəraitinin öyrənilməsi üçün CİS texnologiyasından istifadə etmək­lə, nümunə kimi Azərbaycan Respublikasının seçilmiş bir dağlıq ərazisinin 3 ölçülü modelinin qu­rulması problemi araşdırılmışdır. Bu modelə…

AZƏRBAYCANIN İLK METEOROLOQ-SİNOPTİKİ Ə.A.MƏDƏTZADƏNİN ELMİ-METODİKİ TÖHFƏLƏRİ HAQQINDA

H.T.Haqverdiyev, T.H.İsmayılova, A.H.Ağazadə AMEA akad. H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu AZ 1143, Bakı ş., H.Cavid pr., 115 Xülasə. Məqalədə Azərbaycanın və keçmiş Sovet İttifaqının görkəmli meteoroloq-sinoptik tədqiqatçısı c.e.d.prof. Ə.A.Mədətzadənin Azərbaycanda coğrafiya elminin inkişafında mühüm rol oynayan elmi-metodiki fəaliyyəti, respublika iqliminin genezisi,…

COĞRAFİYA KURİKULUMUNDA MƏZMUN STANDARTLARININ BİLİK VƏ FƏALİYYƏT XƏTLƏRİ BAXIMINDAN TƏHLİLİ

O.K.Alxasov1, N.S.Seyfullayeva2 1Azərbaycan Dövlət Pedaqoji Universiteti, 2Bakı Dövlət Universiteti Xülasə. Məqalədə coğrafiya fənni standartlarında kurikulum islahatında qarşıya çıxan problemlərdən və onları aradan qaldırmaq yollarından və bu problemlərin həllində məzmun standartlarının düzgün təhlil edilməsinin vacibliyindən, siniflər üzrə alt standartların bilik komponentlərinin…

QLOBAL İQLİM DƏYİŞMƏLƏRİ DÖVRÜNDƏ BAKI BUXTASININ HİDROMETEOROLOJİ ŞƏRAİTİ

Z.S.Allahverdiyev,  N.İ.Əhmədov, A.F.Əhmədova AMEA akad. H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu AZ 1143, Bakı ş., H.Cavid pr., 115 Zabit.allahverdiyev@mail.ru Nazim_akhmedov@mail.ru Xülasə. Məqalədə Bakı hidrometeoroloji stansiyasının çoxillik (1961-2010-cu illər)  yağıntı, külək, səth suyunun və havanın temperatur məlumatlarından istifadə etməklə hər bir hidrometeoroloji para­metrin…