QLOBAL İQLİM DƏYİŞMƏLƏRİ DÖVRÜNDƏ BAKI BUXTASININ HİDROMETEOROLOJİ ŞƏRAİTİ
Z.S.Allahverdiyev, N.İ.Əhmədov, A.F.Əhmədova
AMEA akad. H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu
AZ 1143, Bakı ş., H.Cavid pr., 115
Zabit.allahverdiyev@mail.ru
Nazim_akhmedov@mail.ru
Xülasə. Məqalədə Bakı hidrometeoroloji stansiyasının çoxillik (1961-2010-cu illər) yağıntı, külək, səth suyunun və havanın temperatur məlumatlarından istifadə etməklə hər bir hidrometeoroloji parametrin ortaaylıq, fəsillik, illik və çoxillik norma göstəriciləri ilə yanaşı, 1991-2010-cu illərin müvafiq parametr göstəriciləri hesablanmış, müqayisəli təhlillər aparılmışdır. 1991-2010-cu illərdə yağıntıların çoxaldığı, su və havanın temperaturunun iqlim normaları həddində olduğu alınmışdır. İstiqamətlər üzrə çoxillik təkrarlanmalarda şimal (29,1%), şimal ̶ şimal-qərb (11,6%) və cənub (13,1%) küləklərinin üstünlük təşkil etdiyi ğöstərilmişdir. Bu küləklərin orta sürətləri müvafiq olaraq 7,0 м/с, 5,6 м/с və 4,3 м/с –yə bərabər olmuşdur.
ƏDƏBİYYAT
- Allahverdiyev Z.S. “İqlim dəyişmələrinin Xəzər dənizinin hidrometeoroloji şəraitinə təsirinin tədqiqi”. Elmi hesabat, AMEA Elmi İnnovasiyalar Mərkəzi, döv. qeyd. №0110Аз2001, İnven №0311Аз142, Bakı, 2012-ci il, 162 səh.
- Səfərov S.H, Mahmudov R.N. Müasir iqlim dəyişmələri və Azərbaycan. Bakı, 2011, «Ziya», 312 s.
- Лоция Каспийского моря. Гидрографическое управление Военно–Морских Сил. 1954г., 300с.
- Монографический справочник. Том VI. Каспийское море (Под ред. Ф.С.Терзиева, А.Н.Косарева, А.А.Керимова). Санкт – Петербург. Гидрометеоиздат, 1992 г., 360 с.