STATISTICAL ANALYSIS OF SEVERE WEATHER CONDITIONS ASSOCIATED WITH CONVECTIVE PROCESSES

A.A.Bashirova 

Milli Aviasiya Akademiyası. Bakı şəh., Mərdəkan pr., 30, AZ1045

aygun.agayeva@bk.ru

Annotation. The article deals with cumulonimbus clouds formed as a result of convective processes and associated lightning, heavy rain, etc. The occurrence and development of severe weather conditions are analyzed in detail. Based on archival data in 2005-2020, a statistical analysis of cumulonimbus clouds, lightning and heavy rain by months and years was carried out on the territory of the Heydar Aliyev International Airport. Also, given the importance of studying cumulonimbus clouds and associated atmospheric phenomena, various factors influencing the occurrence and development of severe lightning and hail on the Absheron Peninsula on May 10-11, 2021 were analyzed. For the analysis of convective processes, regular weather data on the aerodrome, satellite images, Doppler radar images and model data were used.

Keywords: Thunderstorm, cumulonimbus clouds, satellite image, Doppler radar, vertical movements.

References

1. Hüseynov N.Ş. Sinoptik meteorologiya. Bakı, 2011, 316 s.
2. Hüseynov N.Ş., Məlikov B.M, Hacıyev A.X. Hava limanlarında aviasiya üçün təhlükəli meteoroloji hadisələrin təhlili. Metodik vəsait. Bak, 2016, 250 s.
3. Hüseynov N.Ş., Məlikov B.M., Hacıyev A.X., Məmmədova H.V. Hava limanları ərazisində konvektiv buludlar və ildırımların yaranmasının qanunauyğun­luqları. Milli Aviasiya Akade­miya­sı­nın Elmi Əsərləri, №1, 2013, səh. 43-55.
4. Hüseynov N.Ş., Kərimova A.V., Ağayeva A.A.. Abşeron yarımadasında güclü konvektiv pro­seslərin kompleks təhlili. Mühəndislik Akademi­ya­sının Xəbərləri, Cild 9, №4, 2017, səh. 127-132.
5. Hüseynov N.Ş. Peyk meteorologiyası. Dərslik. Bakı, 2014, 230 s.
6. Hüseynov N.Ş., Ağayeva A.A. Abşeron yarı­madası üzərində ildırımlı şəraitin qiymət­lən­dirilməsi. Milli Aviasiya Akademiyasının Elmi məcmuələri, Cild 21, №2, 2019, səh. 98-102.
7. Hüseynov N.Ş., Ağayeva A.A. Heydər Əliyev beynəlxalq aeroportu ərazisində konvektiv proseslərlə əlaqədar olan atmosfer hadisələrinin statistik təhlili. Mü­həndislik Akademiyasının Xə­bərləri, Cild 10, №4, 2018, səh. 123-127.
8. Аджиев А.Х., Аджиева А.А., Князева З.М., Ста­сенко В.Н. Территориальные особен­ности гро­зо­вой активности на Северном Кав­казе по метеороло­гическим и инструмен­таль­ным данным. Метео­ро­логия и гидрология, №4, 2015, Стр. 46-52.
9. Богаткин О.Г. Авиационные прогнозы по­годы, Санкт-Петербург, 2010, 288 c.
10. Бухаров М.В. Диагноз вероятности гроз по спутниковой информации. Метео­ро­логия и гид­ро­логия. №8, 2013, Стр. 5-16.
11. Веремей Н.Е., Довгалюк Ю.А., Ефимов С.В., Носова А.М., Печенкин А.А. Иссле­дова­ние ливневой и грозовой активности на терри­тории Рос­сии с использованием численной мо­дели кон­век­тивного облака и данных реана­ли­за. Метеорология и гидрология, №1, 2013, Стр. 32-43.
12. Лещенко Г.П. Авиационная метео­роло­гия, Кировоград,  2009,  487 c.
13. Папинашвили К.И. Атмосферные про­цес­сы в Закавказье и их связь с макро­цир­кул­яционными процессами над Евразией. Л., Гид­рометеоиздат, 1963 с.
14. Пашаев А.М., Иманов Ф.А., Гусейнов Н.Ш., Кулиев Г.И., Набиев Р.Н. Климатическая ха­рактеристика аэропорта Гейдар Алиев. Баку, 2007, 208 с.
15. Сафаров С.Г. Грозоградовые и селевые яв­ления на территории Азербайджана и радио­лока­ционные методы их прогнозирования, Ба­ку, 2012, 290 с.
16. OGİMET (2021, 1 yanvar). Mənbə: https://www.ogimet.com
17. Meteoroloji Peyklərin İstismarına dair Avropa Təşkilatı (2021, 10 may). Mənbə: https://eumetview.eumetsat.int

Accepted for publication: December 18, 2022

Download article