Arxiv üçün

X.D.Dadaşova Bakı Dövlət Universiteti, AZ 1148, Bakı şəhəri, Z.Xəlilov küç.23 Xülasə. Məqalədə mürəkkəb funksional struktura malik şəhər landşaftlarının əmələgəlməsi, inkişafı, di­namikası və modelləşdirilməsi landşaft-ekoloji aspektdə tədqiq edilərək öyrənilmiş və müqayisəli təhlillər aparılmışdır. Şəhər landşaftları mövzusu müasir coğrafiyanın araşdırdığı və nəticə olaraq bir sıra qlobal miqyasda qəbul edilmiş, şəhər və şəhərləşmə modellərinin etalon olaraq qəbul olun­masına səbəb…

Ə.Ş.Məmmədov, İ.A.Əyyubov Ekologiya və Təbii Sərvətlər Nazirliyi, Hidrometeorologiya ETİ ahmadmammadov@hotmail.com iftixar.eyyubov@mail.ru Xülasə. Məqalə iqlim dəyişmələrinin Böyük Qafqaz çaylarının su ehtiyatlarına təsirinin qiymətləndiril­məsinə həsr olunmuşdur. Tədqiqat işində son 55 ildə Böyük Qafqaz ərazisindən axan çayların axım kəmiyyətlərinin hər hansı dəyişkənliyə məruz qalmasını qiymətləndirmək üçün müasir dövr (1991-2015-ci illər) üzrə ortafəsillik və illik temperatur, yağıntı və su sərflərinin…

T.D.Ağayev1, N.Z.İbrahimova2, F.S.Dadaşeva2 1Sumqayıt Dövlət Universiteti; 2Ətraf Mühitin Çirklənməsinin Monitorinq Mərkəzi aqayev_tahir@mail.ru Xülasə. Məqalədə kosmik şəkillərin tətbiqi ilə Abşeron yarımadasının sənaye şəhərlərində hava hövzəsi­nin toz ilə çirklənmə şəraitinin müəyyən edilməsi nəzərdən keçirilmişdir.Meteoroloji şəraitlərin və havanın çirklənməsinin statistik analizi və eləcə də YSP-dən alınmış fotoşəkillərin deşifrələnmə üsulundan istifadə edilmişdir. Toz fırtınalarının öyrənilməsi təsərrüfat fəaliyyəti üçün böyük əhə­miyyət…

İ.İ.Mərdanov, N.Ş.Eldarov Xülasə. Böyük Qafqazın Azərbaycan hissəsinin yüksək dağ­lıq əraziləri dağ-çəmən landşaft komplekslərinə insan fəaliyyətinin ayrı-ayrı sahələrinin artan təsirinin gözlə­nilməz nəticələrinə görə fərqlənir və bu məsələlərin təd­qiqinə bir sıra alımlərin əsərləri həsr edilmişdir. Bu məqsədlə torflu dağ-çəmən torpaqlarının formalaşması, onların fiziki-kimyəvi göstəriciləri və tərkibi təxirəsa­lınmaz təbiəti mühafizə tədbirlərinin həyata keçirilməsi imkanlarının kompleks təhlilinin həyata keçirilməsi zə­ruridir….

H.A.Xəlilov, V.Ə.Quluzadə, R.S.Abdullayev AMEA akad. H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu Az 1143, Bakı ş., Hüseyn Cavid pr. 115. geomorf@geo.science.az Xülasə. Acınohur-Ceyrançöl fiziki-coğrafi rayonu ölkənin şımal-qərb hissəsində zolaq şəklində yerləşib, mürəkkəb geoloji-geomorfoloji quruluşu ilə xarakterizə olunur. Ərazinin relyefi, onun tektonik qu­ruluşu fiziki-coğrafi şəraitinin mürəkkəbliyi ilə sıx əlaqəli olduğundan burada ekzomorfogenez pro­sesləri və relyef formalarının  paylanmasında müəyyən qanunauyğynluq…

S.M.Zeynalova1, M.C.İsmayılov1, E.Ş.Məmmədbəyov1, Q.İ.Rüstəmov1, M.İ.Yunusov1, A.M.Rüstəmova1, E.E.Baloğlanov2, O.R.Abbasov2 1AMEA akad. H.Ə.Əliyev adına Coğrafiya İnstitutu 2AMEA Geologiya və Geofizika İnstitutu Xülasə. Məqalə, Azərbaycanda palçıq vulkanlarının geniş yayıldığı ərazilərin landşaftlarının formalaş­ması xüsusiyyətlərinin tədqiqinə həsr olunmuşdur. Müəyyən edilmişdir ki, palçıq vulkanları əsasən dağ yarımsəhra və quru-çöl landşaftlarında yayılmaqla, onların daxili diferensiasiyasını mürəkkəb­ləşdirir. Həmçinin relyefinə, geoloji yaşına, süxurların litoloji-geokimyəvi…